RSS

My Testimony by Elizabeth Risingsun

04 Apr

My Testimony
by Elizabeth Risingsun

When I was 14 years old ná’e’óestaāhe tsėhéóhe Mr. Habegger ná’e’óestaahe. Naa hea’e náéšee’óestaāhe ná’ȯhkėhešėtano hotȧhtse móxho’nóxaepėhévenéé’tómo. Móxho’nóhene’enómo ‘Christian life very good” naa nėhe’še ta’e tséstȧho’eohé’tómo tsésáapėhéva’éhane. tséhee’hahétse tséssó’tšėhe’kéhaese 13 years old éstaévema’xeasėhótoanávomóhtȧhéotse. naa Ma’heo’o náhvóo’sėhaene. No’ka éšeeva tséhma’xeáhanaetȧse “he was swollen”, éhma’xeóhá’o.

Naa hó’ótóva no’ka éšeeva ta’tohe é’évȧhóseméotsėhetanóho, éssó’nėhesta. naa ótahe nássáahéne’enovóhéne tsétȧhešeévapėhéveotsėse ta’tohe éstaasėta’xe, ka’ėškóneho éstaohkenó’otsėhóho. Naa é’évȧho’eohe tsé’énėsétovoesenatsėse hea’e “four o’clock”. Tse’tohe móstaéšėhová’ȧhanéheotséhanéhe, nássáahéne’enóhénóne tsétȧhešėhová’ȧhanéheotse.
naa náhtó’tšėšėhoo’e. Naa ta’tohe é’évȧho’eohe. tséstaévaéstá’xėse, “Ného’e,” móhnėxhetaehevóhe.Móstȧxaehóovėhoháetanóotsėhéhe, “Hea’e éto’sėtónėstáotse,” móstȧhešetanóotsėhéhe. Móstaésta’xėhéhe tséššééšėse. É’énovo’á’hamȧhtsesėstse hestoomo hénȯhoomáxėstoto mósta’énovo’á’hamȧhtsėhéhe. hotȧhtse éstatšėšeahko’evaenȧhtsesėstse.
tséstavé’hóómȯse éxxaehová’ȧhanéheneho he’tohe tséhméhae’óhá’ȯse. Éxxaehová’ȧhanéheneho.
nėhe’še éxheto- éhnėsto’évoneohéhoo’o, móhnėsto’évoneohéhéhe. Nėhe’še éstsėhesėstse, “naa náhko’éehe?” éxhesėstse, móxhehéhe. Anóse náhtanéévo. “Nȧhtsėhótȯtse néxhémetsėstse nȧhtone’óonȯtse. Náto’see’sėsāne. Nátao’seévėhóéhne,” éxhesėstse, móxhehéhe.
náhtaévaésta’xévo. “Nȧhtone’óonȯtse néstsėhetanȯtse. Náto’see’sėsāne.”
tséoxaetšėšketȧse. Nássáahéne’enóhénóne he’tohe tsétȧhešėhová’ȧhanéheotse. Ma’heo’o móstaasėta’otsėhéhe. Ma’heo’o náhnėheševóosėhaene néhnéšétse. nátó’tšėševé’hóóhtánóne Ma’heo’o tséohkėheševéstȧhémȯsénėse tséohkėhešeévaéno’eestómánėse. Náhnėhnėhešėhéne’enánóne tséstó’tšėheševé’hoome hová’éhe tséhvéstȧhémȯsénėse Ma’heo’o.
naa tó’nėhé’še nánėhmóne-ta’se-héne’enáotsé’ta, nánėhmóne-ta’se-méseeotse ta’se náhvávȧhkeoesta’hamaehéhe Ma’heo’o tséhméhae’éšee’óestáahéto, tséssáapėhévėhéne’enóhéto naa nėhe’še nánėhmónepėhévėhéne’enáotsé’ta nánėhmónepėhévevóóhta tséhešenéehóvėse Ma’heo’o, oha tséhešeno’kenéehovėse tséohkeéno’eéstómánėse.

Naa na’ėstse mato tse’tohe Louise tȧhéno éstȧhoo’e “Tacoma, Washington, hospital” hánȧháóhe mato móstsėhetȧxėhéhe. náxȯhtoohkėho’eonóeoesemaēne naa tse’tohe hetané-ka’ėškóne. móstsėhetȧxėhéhe nȧháóhe oha mámáhta Ma’heo’o náhtaohkėhóse-ta’se-nó’hováoohé’tovóne. naa hápó’e tséhnéehovėse étaomėhéne’ena. Mato é’évapėhévahe. tsé’éšeénetsėhe’oesta’xėse éssáaháa’xóveotséhanéhetse a’e éxho’hóo’oohe. Hená’hanetséhe ma’heóneva mó’ȯhkenėhetȯhevóhe naa hápó’e náhtaohkenėhetóne. ta’se nėhe’xóvéva náxhótoanávetanóme nanésonėhaneo’o.

Naa tse’tohe Teddy hooma tȧhéno éxhoo’e. nȧháóhe mato móxho’nóeepėhéveotsėstse. naa oha mámáhta ná’ȯhkenėhešėtano. Náhtaohkenėhēto Ma’heo’o, náhtaohkeomómóéná’tóvo. “tseévȧho’eohtseo’o “Teddy and Louise”, tsene’évȧho’pėhévomóhtȧheo’o. nae’ha tseévapėhévomóhtahe,” ná’ȯhkėhēto Ma’heo’o, ná’ȯhkea’xaeme.

Naa hená’hanehe náhnėheševéstȧhémaene Ma’heo’o tsésto’tšėševé’hoohtomátse tse’tohe nae’hahane tsé’évapėhéveotsėse naa tse’tohe neše é’évȧho’hóo’ȯhtseo’o tse’tohe vétséóhe éstaéšeévapėhévahe oóxésta éstaéšeévȧhesta. É’évȧho’hóo’ȯhtseo’o ná’évapėhévetanóme, náhpėhévetanóhaene Ma’heo’o.

Naa héne náohkėhe’konetoena, náohkėhe’kėhéne’ena, Ma’heo’o tséhešėšėšeno’kaese tséhešema’heónevėse tséhvé’eá’éno ametanénestȯtse. hová’éhe tósa’e tsénéta’e tséhešėsáama’heónevėhāne, nátȧhéne’ēna, naa náohkenėhešėtano. Ma’heo’o éno’kahe, éma’heóneve.
Naa mato vo’ėstane ho’neéveóxȯheta’ėstse, ȯhvé’netsé’esėstse náohkenėhešėtano. é’éekánomó’áne vo’ėstane hápó’e momóxėhéne’enovȯtse ma’heóneva. Náohkėhešėtano ta’se náohkevé’šėhe’konetano náohkevá’še-ta’se-hotoo-héestáha hó’eévėhósėtónėsóotse hétsetseha hámó’ȯhtse násáa’éepėhévomóhtȧhéhéme. Nonámé’tó’e náohkėsáapėhévomóhtȧhéotséhéme. naa oha mámáhta nátaohkeéenėhēto Ma’heo’o, nátaohkeéevéestomēvo heéno’eéstomanestȯtse. hámó’ȯhtse ta’tohe nexa éoseehót- ésápėhéveotséhe taa’eva hoháa’éše-taa’eva. náohkenėšenéšééme. éohkėsáapėhéveotséhe éohkėsáatónėšeto’évoneėhnéhe, éohketó’omeotse. naa hovehno, hovehno náhtó’tšėre[šeto’eno no’ka taa’e[va].
Naa oha mámáhta Ma’heo’o nátaohkemé’etanóotsé’tóvo nátaohkėheto hotȧhtse étaohkeévapėhéve-, nátaohkeévapėhéveotséme hó’tatónėšėhótoanávomóhtȧhéotsétse. hámó’ȯhtse hétsetseha móxhétsėháno tsé[h]vé’hoomá’ėse heséeotsé-ve’ho’e he’tohe nȧhtsesta tséssáapėhévotséhane násáaxaehoháetanóotséhe, násáaxaehéhpȯheotséhe. tséstatsėhe’oohé’too’évȯse tȧháóhe “hospital” ta’se násáaxaehová’ėhevatsėstóhe ta’se násáatónėstáotséhe tséhešėtanóotséto. hotȧhtse oóxésta nátaévȧhesta nátaévapėhéveómotóme nȧháóhe. Naa náne’évapėhévėhóó’ȯhtse, névéé’ėše nȧháóhe náhoo’e.
hená’hanehe nátȧhósenėhešėhéne’ena éháestoha Ma’heo’o tséheševéstȧhémaéto. he’to-hámó’ȯhtse tséstavo’ėstanéhévétse ta’tohe étȧho’otse’óhe’tanȯtse “pension retirement” énėhmétaa’e ma’heóneva, Ma’heo’o tséheševéstȧhémaétse, tséhe’ȯhtséhaétse naa tséhvé’ȯhtsémȧhtsétse ta’se héne étano’nėhešėhohtamésta étȧho’otse’ohe naa ta’se tséheševéstȧhémaétse Ma’heo’o náohkenėhešėtano mónávéstȧhémaehenéhe Ma’heo’o, “mónávéseómaehenéhe,” náohkėhešėtano. Ta’se tšėheše nátȧho’vo’ėstanéhévéme naa he’tohe nátano’hóseamȧhénóne mȧheo’o nánėhno’hósemétanénóne. “Ma’heo’o mónánėheševéstȧhémaehenéhe,” náohkėhešetano. “Sáavé’nėhešemá’totse’óhééstse sáavé’nė- táaxa’e námėstónėšévémánėse hétsetseha tséstaéená’hétse, tséstȧsáa’évatónėšėhotse’óhéése,” náohkėhešėtano.
Héne náohke-ta’se-vé’šėhe’konene’étamenȯtse Ma’heo’o hevȧ–hó’nėšenétȯhnéhé’tómo Ma’heo’o hesto’emanestȯtse. Oha mámáhta náohkėhósenėhēto. “náme’tónėšėhénehnetame, náto’sėsáatónėšenéhnetamėhéhe. Náohkėhēto Ma’heo’o, “tóséé’e néne’étamé’tovatsemeno. tóséé’e ‘héehe’e’, néhetatsemeno, tséhvé’héne’enomátse, tséhvé’vóo’sėhaétse Ma’heo’o tséhešeohkevovóhnėhešéstomānėse, tséohkėhešeéno’eéstomānėse, tséhešeno’keá’éno éno’eéstomanestȯtse ta’se náohtohkeée-hotoo-hová’éhe-ho’eohé’tóénóne naa ta’se Ma’heo’o móhketó’hanȯhéhe mó-ta’se- mónáohke-ta’se-hotoo-áahtse’hótooma’óehenéhe, nátanėhešėhéne’ena.

Naa éháestoha náme’tȧhetóseamenėheve tséheševéstȧhémaétse Ma’heo’o.
ho’háméto tse’to-Teddy tséhnéehovėse éhméhaehoháe’ȧsene hápó’e. naa tséhnéehovėse hápó’e étataomenėhešėho’ėhóhta tséstane’étameotsėse ma’heóneva hó’ótóva. étaasetanomoo’e héne. héne náohkėseevé’šepėhévetano mato. Teddy tséhméhaevésėpėhévátsésto héne naa tséhnoōhto. héne náohkevé’šepėhévetano. “Hahoo,” náohkevé’šėh’eto Ma’heo’o oéšeeva totáa’eva. náohke-ta’se-oha-ne’étamenȯtse ta’se oha náohkevového.
héva náohtsė-hápó’e-nétȯhnéhe’tȯhéhe náohkėsáanėhešėtanóhe. naa mato “néxháóénȧtse,” ȯhtsévėheta’évosėstse vo’ėstaneo’o, náohkeótȯsétanóotse, náohkenėševetanóotse.
Hená’hanéhe Ma’heo’o tséheševéstȧhémaétse éháestoha tséme’heše-. Naa oha tséstsėšenéšétse tšėhe’še tséstȧho’vé’ȯhtsémȧhtsétse nóhoné’e-āā’e hóhtȧhna’nóhtȯhe-āā’e. Ta’se Ma’heo’o mónánėhe’otsėhaehenéhe. náhnėsáa’éeno’-hoto-tónetomóhtȧhéhéme naa hétsetseha náéšeéna’héme nátaéšėháomóhtȧhéme.
Nátanėhetaa’ó’áne.

“Hahoo,” náhéto Ma’heo’o tséstaéetšėhešemé’ėstómo he’tohe “my testimony”.

Advertisements
 
Leave a comment

Posted by on April 4, 2013 in CHEYENNE LANGUAGE

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: